คณะบิชอปนิกายคาทอลิกจากรัฐแมริแลนด์ เดลาแวร์ และวอชิงตัน ดี.ซี. ได้ร่วมกันออกจดหมายอภิบาลในสัปดาห์นี้ เพื่อสะท้อนจุดยืนของศาสนจักรต่อการเติบโตอย่างรวดเร็วของเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ (AI) ทั้งในแง่โอกาสและความท้าทายที่อาจตามมา

“พระพักตร์ของพระคริสต์ในยุคดิจิทัล”

จดหมายอภิบาลฉบับนี้มีชื่อว่า “The Face of Christ in a Digital Age” หรือ “พระพักตร์ของพระคริสต์ในยุคดิจิทัล” มีลายเซ็นของอาร์ชบิชอป William Lori แห่งบัลติมอร์, พระคาร์ดินัล Robert McElroy แห่งกรุงวอชิงตัน, บิชอป William Koenig แห่งวิลมิงตัน และบิชอปช่วยอีกสี่ท่านจากแมริแลนด์

ความเชื่อกับเทคโนโลยี: ไม่ขัดแย้งกัน

บิชอปเน้นว่า สาวกของพระคริสต์ไม่ควรหวาดกลัวกับความก้าวหน้าของเทคโนโลยี โดยเฉพาะ AI เพราะเทคโนโลยีไม่ได้แยกขาดจากการงานของพระจิตเจ้าที่ดำรงอยู่ผ่านประวัติศาสตร์ วัฒนธรรม และความคิดสร้างสรรค์ของมนุษย์ อย่างไรก็ตาม พวกท่านตั้งคำถามสำคัญว่า “เราจะยอมให้เทคโนโลยีหล่อหลอมเรา หรือเราจะเป็นฝ่ายกำหนดทิศทางของมันตามหลักพระวรสาร?”

ศาสนจักรต้องเป็น ‘เสียงแห่งคำพยากรณ์’

จดหมายแสดงจุดยืนชัดเจนว่า ศาสนจักรควรเป็น “เสียงแห่งคำพยากรณ์” เพื่อตอกย้ำความสำคัญของการยกมนุษย์—ผู้ซึ่งถูกสร้างขึ้นตามพระฉายาของพระเจ้า—ให้อยู่ศูนย์กลางของการเปลี่ยนผ่านสู่เทคโนโลยี AI โดยกล่าวว่า

“ไม่ว่าระบบจะล้ำสมัยเพียงใด ก็ไม่สามารถเลียนแบบจิตวิญญาณ มโนธรรม หรือจุดหมายปลายทางนิรันดร์ของมนุษย์ได้”

ประโยชน์ vs ความเสี่ยงของ AI

ศักยภาพของ AI ในการส่งเสริมมนุษยธรรม

• การดูแลสุขภาพ
• การศึกษา
• การเผยแผ่ศาสนา
• การช่วยเหลือผู้ตกทุกข์ได้ยาก

ภัยคุกคามจาก AI ที่ควรระวัง

• การแทนที่แรงงานมนุษย์
• การใช้หุ่นยนต์สังหารอัตโนมัติ
• การบิดเบือนความจริงด้วยเนื้อหาที่ถูกสร้างขึ้นอย่างแนบเนียน

ยุคแห่งการเบลอความจริง กับการฝึกฝนคุณธรรม

คำแนะนำหลักในจดหมายคือการเร่งสร้าง “มโนธรรมที่สามารถแยกแยะได้” โดยเฉพาะในหมู่เยาวชน เพื่อไม่ให้ตกเป็นเหยื่อของอัลกอริธึม แต่สามารถเลือกเชื่อใน “ความจริงและพระหรรษทาน” ได้อย่างมีสติ เพราะเครื่องมือดิจิทัลสามารถให้ข้อมูล แต่ไม่สามารถ “หล่อหลอมจิตใจ” ได้

บิชอปเน้นย้ำให้ครอบครัวและชุมชนคริสตชนเตรียมพื้นฐานด้านดิจิทัลและการรู้เท่าทันสื่อโดยตั้งอยู่บนพระคัมภีร์และชีวิตศีลศักดิ์สิทธิ์ พร้อมกระตุ้นการสร้างความเห็นอกเห็นใจและความสัมพันธ์ที่แท้จริง

นักวิชาการให้มุมมองเพิ่มเติม

Michael Hanby ศาสตราจารย์ด้านศาสนาและปรัชญาวิทยาศาสตร์จากสถาบันสมรสและครอบครัว John Paul II กล่าวว่า เอกสารนี้แม้จะชี้ให้เห็นทั้งข้อดีและภัยคุกคามของ AI แต่ยังไม่ครอบคลุมทั้งหมด โดยเฉพาะภัยจากการลดทอนสติปัญญาของมนุษย์ให้เหลือแค่ “ฟังก์ชัน” โดยขาดการใช้เหตุผลและความเข้าใจเชิงลึก

เขาเตือนว่าในตัวของเทคโนโลยีเอง—โดยเฉพาะสิ่งที่มีพลังสูงอย่าง AI—มีความเสี่ยงที่มนุษย์อาจไม่สามารถคาดการณ์ได้ล่วงหน้า

วาติกันย้ำบทบาทของปัญญา

สำนักงานองค์กรศักดิ์สิทธิ์แห่งศรัทธาและวัฒนธรรมของวาติกัน ได้ออกเอกสารในเดือนมกราคมนี้ชื่อว่า “Antique et Nova” โดยกล่าวว่า “ปัญญา” คือสิ่งที่สะท้อนการที่มนุษย์ถูกสร้างตามฉายาพระเจ้า และหนึ่งในเป้าหมายของ AI คือการเลียนแบบปัญญาแบบมนุษย์เอง

แม้บางคนเชื่อว่า AI อาจบรรลุ “ปัญญายิ่งยวด” ที่ล้ำหน้ามนุษย์ ซึ่งเป็นโอกาสที่น่ายินดี แต่ก็ยังมีข้อกังวลที่ควรพิจารณาอย่างลึกซึ้ง

วิถีคริสต์ในยุค AI: ความหวังท่ามกลางการเปลี่ยนแปลง

บิชอปเปรียบเทียบการปฏิวัติ AI กับเหตุการณ์สำคัญในประวัติศาสตร์อย่างการคิดค้นแท่นพิมพ์และการถือกำเนิดของอินเทอร์เน็ต พร้อมเชิญชวนประชาคมคริสตชนให้เผชิญอนาคตด้วยความกล้าหาญและความหวัง โดยอธิษฐานให้พระจิตเจ้าทรง “ฟื้นฟูแผ่นดินโลก” ตามคำสดุดีบทที่ 104:30