Home » เปิดโลกใหม่! อุตสาหกรรมอวกาศไทย จากผู้ซื้อ สู่ ผู้สร้าง

เปิดโลกใหม่! อุตสาหกรรมอวกาศไทย จากผู้ซื้อ สู่ ผู้สร้าง

280 views

ประเทศไทยกำลังก้าวเข้าสู่ยุคใหม่ของอุตสาหกรรมอวกาศด้วยการปรับเปลี่ยนบทบาทจาก “ผู้ซื้อ” สู่การเป็น “ผู้พัฒนาและผู้สร้างดาวเทียม” ด้วยตนเอง โดยมีศูนย์ประกอบและทดสอบดาวเทียม (Assembly, Integration and Testing: AIT) ภายใต้การดูแลของ GISTDA หรือ สำนักงานพัฒนาเทคโนโลยีอวกาศและภูมิสารสนเทศ (องค์การมหาชน) เป็นกลไกสำคัญในการวางรากฐานโครงสร้างพื้นฐานเพื่อรองรับการเติบโตนี้

ดร.ศิริลักษณ์ พฤกษ์ปิติกุล รองผู้อำนวยการ GISTDA กล่าวว่า ศูนย์ประกอบและทดสอบดาวเทียมแห่งชาติ หรือ  AIT เปรียบเป็นโครงสร้างพื้นฐานสำคัญภายใต้โครงการดาวเทียมสำรวจโลก เพื่อยกระดับความสามารถของไทยตั้งแต่ต้นน้ำ กลางน้ำ ไปจนถึงปลายน้ำ โดยมุ่งเน้นการพัฒนาคนและการใช้ชิ้นส่วนภายในประเทศเพื่อขับเคลื่อนเศรษฐกิจอวกาศ

ศูนย์ AIT แห่งนี้ไม่ได้ถูกออกแบบมาเพียงเพื่อรองรับดาวเทียมขนาดเล็กเพื่อการศึกษา แต่มีศักยภาพในการประกอบและทดสอบดาวเทียมระดับอุตสาหกรรมที่มีน้ำหนักตั้งแต่ 300 ถึง 500 กิโลกรัม ซึ่งถือเป็นดาวเทียมที่ใช้งานได้จริงในภารกิจสำคัญระดับชาติ

การพัฒนาศูนย์ทดสอบที่มีมาตรฐานระดับสากลยังส่งผลให้ประเทศไทยได้รับความไว้วางใจในระดับภูมิภาค เห็นได้จากการที่มหาวิทยาลัยนันยาง (NTU) จากประเทศสิงคโปร์ ได้ส่งดาวเทียมมาใช้บริการทดสอบที่ศูนย์ AIT ของไทย

ยกระดับศูนย์ AIT รองรับดาวเทียมขนาดใหญ่

ปัจจุบันศูนย์ AIT มีศักยภาพในการผลิตและทดสอบดาวเทียมที่มีน้ำหนักสูงราว 300-500 กิโลกรัม ซึ่งไม่ใช่เพียงดาวเทียมเพื่อการศึกษาขนาดเล็ก แต่เป็นดาวเทียมระดับอุตสาหกรรมที่ใช้งานได้จริง ภายในศูนย์ติดตั้งอุปกรณ์ทดสอบที่มีมาตรฐานสากล อาทิ

  • เครื่องทดสอบแรงสั่นสะเทือน (Vibration Test): จำลองแรงสั่นสะเทือนขณะส่งขึ้นสู่อวกาศด้วยจรวด
  • เครื่องจำลองสภาวะสูญญากาศและอุณหภูมิ (Thermal Vacuum & Cycling): ทดสอบการทำงานในอุณหภูมิสุดขั้วตั้งแต่ +100 ถึง -70 องศาเซลเซียส เพื่อให้มั่นใจว่าโครงสร้างและอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ภายในจะทำงานได้อย่างปกติท่ามกลางอุณหภูมิสุดขั้วในวงโคจร
  • เครื่องวัดคุณสมบัติมวล (Mass Property): เพื่อคำนวณจุดศูนย์กลางมวลและการหมุนตัวของดาวเทียมในการถ่ายภาพ

กระบวนการเหล่านี้มีความสำคัญอย่างยิ่งในการพิสูจน์ว่าชิ้นส่วนที่ผลิตในไทยหรือนำเข้ามาประกอบนั้นมีคุณภาพเพียงพอที่จะอยู่รอดในภารกิจอวกาศได้

THEOS-3 คาดพร้อมส่งสู่อวกาศ ปี 2572

ขณะTHEOS-3 ซึ่งเป็นดาวเทียมที่เน้นการพัฒนาโดยฝีมือคนไทย มีรายละเอียดที่น่าสนใจดังนี้:

สำหรับการพัฒนา THEOS-3 ซึ่งจะเป็นก้าวสำคัญของการพึ่งพาตนเองในการผลิตและประกอบดาวเทียมของประเทศไทยโดยฝีมือคนไทยเป็นดวงแรก มีกำหนดการส่งขึ้นสู่วงโคจรในปี พ.ศ. 2572 โดยจะเน้นภารกิจถ่ายภาพมุมกว้างเพื่อเฝ้าระวังภัยพิบัติและบริหารจัดการด้านการเกษตรที่มีความสำคัญต่อเศรษฐกิจไทย

โดยตั้งเป้าที่จะใช้ชิ้นส่วนที่ผลิตภายในประเทศไม่ต่ำกว่า 10% เช่น แผงโซลาร์เซลล์ โมดูลกระจายพลังงาน (PDM) ที่ออกแบบโดยวิศวกรไทย และโครงสร้างกล้องจากคาร์บอนไฟเบอร์ฝีมือผู้ประกอบการไทย

นโยบาย Offset Policy: การสร้างมูลค่าเพิ่มให้เศรษฐกิจไทย

หนึ่งในกลยุทธ์สำคัญของรัฐบาลคือการใช้ นโยบายชดเชย (Offset Policy) ในการจัดซื้อดาวเทียมจากต่างประเทศ โดยกำหนดให้ต้องมีการถ่ายทอดเทคโนโลยี การสร้างโรงงานในไทย หรือแม้แต่การแลกเปลี่ยนด้วยสินค้าเกษตร (Counter Trade) เพื่อไม่ให้เงินภาษีไหลออกนอกประเทศเพียงอย่างเดียว แต่ต้องนำกลับมาสร้างงานและองค์ความรู้ให้คนไทยด้วย

Space Inspirium: แหล่งบ่มเพาะแรงบันดาลใจ

นอกจากภาคการผลิตแล้ว ยังมีการให้ความสำคัญกับการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ผ่าน Space Inspirium ซึ่งเป็นแหล่งเรียนรู้ด้านอวกาศแห่งแรกและแห่งเดียวในไทย โดยมีการจัดแสดงนิทรรศการ 7 โซนในรูปแบบ Play and Learn เพื่อสร้างแรงบันดาลใจให้แก่เยาวชนและประชาชนทั่วไปให้เล็งเห็นว่า “อวกาศคือโอกาสของประเทศ”

ภายใน Space Inspirium ได้นำพาไปรู้จักกับวิวัฒนาการของเทคโนโลยีอวกาศ พร้อมก้าวสู่อวกาศด้วยเครื่องเล่น Space Elevatter และ Space Garuda ที่จำลองสถานการณ์จริงในสภาพแวดล้อมของนักบินอวกาศ รวมถึงทดลองเล่นเครื่อง Gyroscope ที่จำลองสภาวะการหมุนเหวี่ยงแบบไร้ทิศทาง นอกจากนี้ยังมีโซนให้ความรู้ ความเข้าใจเกี่ยวกับวงโคจรของดาวเทียม การจำลองการพัฒนาดาวเทียม การนำเทคโนโลยีอวกาศไปใช้ในชีวิตประจำวัน   การนำภาพถ่ายดาวเทียมไปประยุกต์ใช้ในการจัดการด้านต่างๆ โดย Space Inspirium เปิดให้บริการเมื่อต้นเดือนเมษายน 2569 ที่ผ่านมานี้

การก้าวเข้าสู่อุตสาหกรรมอวกาศของไทยในครั้งนี้ ไม่ได้เป็นเพียงเรื่องของเทคโนโลยีขั้นสูงเท่านั้น แต่คือการสร้าง Ecosystem ของอุตสาหกรรมใหม่ที่จะก่อให้เกิดการจ้างงานวิศวกร และการเติบโตของภาคเอกชนไทยอย่างยั่งยืน

You may also like

เว็บไซต์นี้มีการใช้คุกกี้ในการเก็บรวบรวมข้อมูลการใช้งานของเจ้าของข้อมูลส่วนบุคคล เพื่อเก็บข้อมูลและรวบรวมสถิติวิจัยทางด้านการตลาด การวิเคราะห์แนวโน้ม ตลอดจนนำมาปรับปรุง และควบคุมการทำงานของเว็บไซต์ ทั้งนี้ หากท่านไม่ยินยอม ท่านยังสามารถใช้งานเว็บไซต์ได้ปกติ ยอมรับทั้งหมด