Home » ซีไอเอ็มบี ไทย ชี้ 3 เมกะเทรนด์ เปลี่ยนเกณฑ์ Bankability เศรษฐกิจไทย

ซีไอเอ็มบี ไทย ชี้ 3 เมกะเทรนด์ เปลี่ยนเกณฑ์ Bankability เศรษฐกิจไทย

โดย Reporter 1
139 views

ธนาคาร ซีไอเอ็มบี ไทย ชี้การเงินเพื่อความยั่งยืนกำลังก้าวเข้าสู่ “ยุคแห่งการจัดสรรเงินทุน” ขับเคลื่อนด้วย 3 ปัจจัยสำคัญ ได้แก่ การเปลี่ยนผ่านสู่เศรษฐกิจคาร์บอนต่ำ การขยายตัวของโครงสร้างพื้นฐาน AI และ Data Center และการปรับตัวรับมือความเสี่ยงจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ

ทั้ง 3 เมกะเทรนด์กำลังเปลี่ยนเกณฑ์การพิจารณาความน่าเชื่อถือของธุรกิจในการเข้าถึงแหล่งเงินทุน หรือ Bankability จากเดิมที่พิจารณาเพียงว่าโครงการหรือสินทรัพย์เข้าข่าย “สีเขียว” หรือ “ยั่งยืน” หรือไม่ ไปสู่การประเมินที่ครอบคลุมทั้งความพร้อมของโครงการ ศักยภาพทางเศรษฐกิจ ความเพียงพอของพลังงาน น้ำ และโครงสร้างพื้นฐาน ตลอดจนความสามารถในการสร้างรายได้และชำระหนี้ในระยะยาว

ความยั่งยืนจึงไม่ได้แยกออกจากการดำเนินธุรกิจหลัก หรือจำกัดอยู่เพียงการจัดกิจกรรมเพื่อสังคมอีกต่อไป แต่กำลังเชื่อมโยงเข้าสู่ผลประกอบการ งบดุล การบริหารความเสี่ยง และการตัดสินใจลงทุนขององค์กรอย่างชัดเจนขึ้น โดยเฉพาะเมื่อมาตรฐานการเปิดเผยข้อมูลด้านความยั่งยืน IFRS S1 และ IFRS S2 กำลังผลักดันให้ภาคธุรกิจต้องแสดงให้เห็นว่า ความเสี่ยงและโอกาสด้านสิ่งแวดล้อมและสภาพภูมิอากาศจะส่งผลต่อฐานะทางการเงิน กระแสเงินสด และมูลค่ากิจการอย่างไร

Bankability ในบริบทใหม่นี้จึงหมายถึงความสามารถของโครงการในการบริหารความเสี่ยง สร้างกระแสรายได้ที่มั่นคง และรักษาความสามารถในการชำระหนี้หรือให้ผลตอบแทนแก่ผู้ลงทุน แม้ต้องเผชิญกับต้นทุนคาร์บอน ข้อจำกัดด้านทรัพยากร การเปลี่ยนแปลงทางเทคโนโลยี และภัยธรรมชาติที่รุนแรงขึ้น

แนวโน้มดังกล่าวเกิดขึ้นในช่วงเวลาสำคัญของเศรษฐกิจไทย โดยสำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ (ก.ล.ต.) กำลังจะปิดรับฟังความคิดเห็นต่อร่างเกณฑ์การออกตราสารหนี้เพื่อการเปลี่ยนผ่าน หรือ Transition Bond และตราสารหนี้เพื่อกิจกรรมสีเหลืองตามมาตรฐาน Thailand Taxonomy หรือ Thailand Amber Bond ในวันที่ 21 สิงหาคม 2569

ขณะที่สำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน (BOI) รายงานยอดขอรับการส่งเสริมการลงทุนในครึ่งแรกของปี 2569 สูงถึง 1.47 ล้านล้านบาท เพิ่มขึ้นร้อยละ 37 จากช่วงเดียวกันของปีก่อน โดยเป็นการลงทุนในอุตสาหกรรมดิจิทัลประมาณ 1.12 ล้านล้านบาท อีกด้านหนึ่ง ธนาคารโลกประเมินว่า ประเทศไทยจำเป็นต้องใช้เงินลงทุนด้านการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศเพิ่มเติมอีก 2.19 แสนล้านดอลลาร์สหรัฐในช่วง 25 ปีข้างหน้า

เจสัน ลี หัวหน้าฝ่ายความยั่งยืน ธนาคาร ซีไอเอ็มบี ไทย จำกัด (มหาชน) กล่าวในงานแถลงข่าว “Financing Thailand’s Next Economy” ว่า “ปรากฏการณ์เหล่านี้สะท้อนจุดเปลี่ยนสำคัญของ Sustainable Finance ที่กำลังเปลี่ยนผ่านจากยุคที่มุ่งเน้นการจัดประเภทหรือกำหนดฉลากของสินทรัพย์ ไปสู่ยุคของการจัดสรรเงินทุน”

“คำถามสำคัญที่มากกว่า ‘โครงการจัดอยู่ในกลุ่มสีเขียวหรือยั่งยืนหรือไม่’ คือการพิจารณาความเป็นไปได้ของโครงการ เส้นทางการเปลี่ยนผ่านที่ชัดเจน ความพร้อมด้านพลังงาน น้ำ และโครงสร้างพื้นฐาน ตลอดจนความสามารถของสินทรัพย์ในการดำเนินงานและสร้างรายได้ท่ามกลางความเสี่ยงจากสภาพภูมิอากาศที่เพิ่มขึ้น ซึ่งทั้งหมดกำลังกลายเป็นปัจจัยสำคัญในการประเมิน Bankability ของธุรกิจและโครงการต่าง ๆ”

การเงินเพื่อการเปลี่ยนผ่าน: ความพร้อมขององค์กรคือเงื่อนไขสำคัญ

เมกะเทรนด์แรก คือ การเงินเพื่อการเปลี่ยนผ่าน หรือ Transition Finance การที่ ก.ล.ต. อยู่ระหว่างรับฟังความคิดเห็นต่อร่างหลักเกณฑ์ Transition Bond และ Thailand Amber Bond ถือเป็นก้าวสำคัญในการเพิ่มทางเลือกด้านการระดมทุนให้แก่ภาคธุรกิจที่ยังไม่สามารถเปลี่ยนจากกิจกรรมคาร์บอนสูงไปสู่กิจกรรมสีเขียวได้ทันที

อย่างไรก็ตาม ข้อจำกัดสำคัญของการระดมทุนในขั้นถัดไปมีแนวโน้มย้ายมาอยู่ที่ความพร้อมขององค์กรก่อนเข้าสู่กระบวนการออกตราสาร เพราะตราสารหนี้เพื่อการเปลี่ยนผ่านเป็นเพียงเครื่องมือทางการเงิน ไม่ใช่ตัวแผนการเปลี่ยนผ่าน ภาคธุรกิจจำเป็นต้องระบุให้ชัดเจนว่าจะปรับเปลี่ยนสินทรัพย์ใด สามารถลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกได้เท่าใด ต้องใช้เงินลงทุนจำนวนเท่าไร โครงการใดควรดำเนินการก่อน ใครเป็นผู้รับผิดชอบ และมีหลักฐานเพียงพอต่อความคาดหวังของสถาบันการเงินและนักลงทุนหรือไม่

โครงการบางประเภทอาจยังไม่สามารถจัดเป็น Green Finance ได้ทันที แม้องค์ประกอบบางส่วนจะใช้พลังงานสะอาด สถาบันการเงินจึงต้องจำแนกให้ชัดเจนว่า ส่วนใดเป็น Green Finance และส่วนใดควรอยู่ในกรอบ Transition Finance พร้อมวางเส้นทางการเปลี่ยนผ่านที่ตรวจสอบและวัดผลได้

หนึ่งในแนวทางที่นำมาใช้คือการวิเคราะห์แบบลดหลั่น หรือ Waterfall เพื่อแสดงว่าแต่ละโครงการต้องใช้เงินลงทุนเท่าใด สามารถลดก๊าซเรือนกระจกได้กี่ตัน และควรดำเนินการในช่วงเวลาใด ข้อมูลเหล่านี้จะช่วยให้องค์กรจัดลำดับโครงการและเชื่อมเป้าหมายลดคาร์บอนเข้ากับแผนการเงินได้อย่างเป็นระบบ

ธนาคาร ซีไอเอ็มบี ไทย จึงพัฒนาบริการ Sustainability360 Advisory Program เพื่อช่วยยกระดับความพร้อมของภาคธุรกิจตั้งแต่ต้นน้ำ ครอบคลุมการจัดทำกรอบการระดมทุนเพื่อความยั่งยืน หรือ GSS Framework การออกแบบตัวชี้วัดและเป้าหมาย KPI/SPT การประเมินกิจกรรมตาม Thailand Taxonomy การประสานงานกับผู้ให้ความคิดเห็นของผู้ชำนาญการอิสระ หรือ Second Party Opinion: SPO ตลอดจนการรายงานผลหลังได้รับเงินทุน

หลังการออก Green Bond หรือ Sustainability Bond ครบหนึ่งปี ผู้ออกตราสารจะต้องจัดทำรายงานสำคัญ 2 ส่วน ได้แก่ Allocation Report เพื่อชี้แจงว่าเงินที่ระดมได้นำไปจัดสรรให้โครงการใดและจำนวนเท่าใด และ Impact Report เพื่อรายงานผลลัพธ์ที่เกิดขึ้นจริง เช่น กำลังการผลิตไฟฟ้าสะอาดที่ติดตั้งได้ หรือปริมาณก๊าซเรือนกระจกที่ลดหรือหลีกเลี่ยงได้

ข้อมูลดังกล่าวจะถูกนำกลับมาตรวจสอบกับแผนการเปลี่ยนผ่าน เพื่อยืนยันว่าโครงการที่ได้รับเงินทุนมีส่วนสนับสนุนเป้าหมาย Net Zero ขององค์กรอย่างไร ทำให้การระดมทุนไม่ได้สิ้นสุดลงเมื่อได้รับเงิน แต่ต้องติดตามต่อไปถึงการจัดสรรเงินและผลกระทบที่เกิดขึ้นจริง

วางเกณฑ์ป้องกัน Greenwashing

การที่โครงการมีเป้าหมายลดคาร์บอนไม่ได้หมายความว่าจะได้รับการจัดประเภทเป็นโครงการสีเขียวเสมอไป เพราะยังต้องผ่านเกณฑ์คัดกรองทางเทคนิค หรือ Technical Screening Criteria: TSC เพื่อพิจารณาว่าโครงการซึ่งสร้างประโยชน์ต่อวัตถุประสงค์ด้านสิ่งแวดล้อมหนึ่ง ไม่ได้สร้างความเสียหายอย่างมีนัยสำคัญต่อวัตถุประสงค์ด้านอื่น

ตัวอย่างเช่น โครงการผลิตไฟฟ้าพลังน้ำอาจลดการใช้เชื้อเพลิงฟอสซิล แต่หากการก่อสร้างส่งผลกระทบต่อป่าไม้ ระบบนิเวศ หรือความหลากหลายทางชีวภาพ ก็อาจไม่ผ่านเกณฑ์ความเป็นโครงการสีเขียว

นอกจากนี้ ยังต้องพิจารณามาตรการคุ้มครองทางสังคมขั้นต่ำ หรือ Minimum Social Safeguards: MSS หากโครงการส่งผลให้ชุมชนถูกโยกย้ายอย่างไม่เหมาะสม ละเมิดสิทธิมนุษยชน หรือมีปัญหาแรงงานเด็ก แรงงานบังคับ และการดูแลแรงงานต่างด้าว ก็ไม่ควรได้รับการยอมรับว่าเป็นโครงการยั่งยืน แม้จะสร้างผลลัพธ์เชิงบวกด้านสิ่งแวดล้อมก็ตาม

การตรวจสอบทั้ง TSC และ MSS ตลอดจนการใช้ SPO และผู้ทวนสอบภายนอก จึงเป็นกลไกสำคัญในการลดความเสี่ยงจาก Greenwashing และสร้างความเชื่อมั่นว่าเงินทุนเพื่อความยั่งยืนถูกนำไปใช้กับโครงการที่สร้างผลลัพธ์จริงทั้งด้านสิ่งแวดล้อมและสังคม

AI และ Data Center: จากมูลค่าการลงทุนสู่คุณภาพโครงการ

เมกะเทรนด์ที่สอง คือ การขยายตัวของโครงสร้างพื้นฐาน AI และ Data Center ในประเทศไทย โดยมียอดขอรับการส่งเสริมการลงทุนจาก BOI ในกลุ่มดิจิทัลสูงถึง 1.12 ล้านล้านบาท จุดเปลี่ยนสำคัญคือนโยบายภาครัฐเริ่มให้ความสำคัญกับ “คุณภาพของการลงทุน” มากกว่าพิจารณาจากมูลค่าโครงการเพียงอย่างเดียว โดย BOI ได้เพิ่มเกณฑ์คัดกรองโครงการ Data Center ทั้งด้านประสิทธิภาพการใช้พลังงานและน้ำ ผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม การสร้างประโยชน์ทางเศรษฐกิจแก่ประเทศ และการเปลี่ยนผ่านสู่พลังงานสะอาด

“AI อาจจะทำงานบนระบบคลาวด์ แต่โครงสร้างพื้นฐานเบื้องหลังต้องอาศัยทรัพยากรมหาศาล ทั้งพลังงานไฟฟ้าและน้ำ ความพร้อมของระบบการจัดการพลังงานจึงกลายเป็นตัวแปรทางการเงินที่สำคัญ” “แม้ Data Center จะใช้วิศวกรรมออกแบบให้สอดคล้องกับเกณฑ์กรีนไฟแนนซ์ได้ แต่ต้องพิจารณาความพร้อมด้านพลังงาน น้ำ โครงข่ายไฟฟ้า ความสามารถในการรับมือกับความเสี่ยงทางกายภาพจากสภาพภูมิอากาศ รวมถึงคุณค่าทางเศรษฐกิจที่จะเกิดขึ้นในประเทศด้วย”

การขยายตัวของ Data Center ยังสร้างโอกาสต่อเนื่องไปยังระบบนิเวศที่เกี่ยวข้อง ตั้งแต่ระบบกักเก็บพลังงานด้วยแบตเตอรี่ หรือ BESS ระบบจัดการน้ำอัจฉริยะ การนำน้ำใช้แล้วกลับมาใช้ใหม่ ไปจนถึงธุรกิจวิศวกรรม ระบบไฟฟ้า ระบบระบายความร้อน และงานก่อสร้าง

อย่างไรก็ตาม เมกะเทรนด์ AI และ Data Center เกี่ยวข้องโดยตรงกับโครงการลงทุนขนาดใหญ่ในระดับ Project Level เป็นหลัก ไม่ได้หมายความว่าธุรกิจทุกแห่งจะต้องนำแผนสร้าง Data Center ไปใส่ไว้ในกลยุทธ์ของตนเอง แต่การลงทุนขนาดใหญ่เหล่านี้อาจเป็นตัวเร่งให้ภาครัฐเพิ่มความเข้มงวดด้านพลังงานสะอาด ประสิทธิภาพการใช้ทรัพยากร และมาตรฐานสิ่งแวดล้อม ซึ่งจะส่งผลต่อเนื่องไปยังธุรกิจในห่วงโซ่อุปทานและผู้ใช้บริการดิจิทัล

สำหรับธนาคาร โครงสร้างพื้นฐาน AI และ Data Center ถือเป็น New S-Curve ที่ต้องติดตามและจัดลำดับความสำคัญ แต่การจัดสรรเงินทุนตามโอกาสการเติบโตต้องพิจารณาควบคู่กันว่า โครงการมีพลังงานและน้ำรองรับเพียงพอหรือไม่ โครงข่ายไฟฟ้ามีความมั่นคงเพียงใด และสามารถสร้างมูลค่าเพิ่ม การจ้างงาน หรือองค์ความรู้ให้กับประเทศได้มากน้อยเพียงใด

Climate Adaptation: ดึงความเสี่ยงภัยธรรมชาติเข้าสู่แผนการเงิน

เมกะเทรนด์ที่สาม คือ การปรับตัวรับมือภัยธรรมชาติ หรือ Climate Adaptation ที่ผ่านมา การเงินเพื่อความยั่งยืนมักให้น้ำหนักกับการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก หรือ Mitigation เป็นหลัก แต่ข้อมูลจากธนาคารโลกสะท้อนให้เห็นว่า ความต้องการเงินลงทุนด้าน Climate Adaptation มีมูลค่าสูงและไม่อาจถูกมองข้ามได้อีกต่อไป

จากความต้องการเงินลงทุนด้านภูมิอากาศของไทย 2.19 แสนล้านดอลลาร์สหรัฐ เป็นงบประมาณด้าน Climate Adaptation สูงถึง 1.05 แสนล้านดอลลาร์สหรัฐ มากกว่างบด้านการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกซึ่งอยู่ที่ 9.6 หมื่นล้านดอลลาร์สหรัฐ

“น้ำท่วม ภัยแล้ง หรือคลื่นความร้อน อาจเริ่มต้นจากปัญหาสิ่งแวดล้อม แต่เมื่อส่งผลกระทบต่อรายได้ ต้นทุนการดำเนินงาน หรือมูลค่าหลักประกัน มันจะกลายเป็น ‘ความเสี่ยงทางการเงิน’ ทันที การปรับตัวรับมือภัยธรรมชาติจึงต้องถูกดึงเข้ามาอยู่ในกระบวนการจัดสรรเงินทุนหลักของธุรกิจ”

หากขาดการลงทุนเพื่อปรับตัว ภัยธรรมชาติที่เกิดถี่และรุนแรงขึ้นอาจสร้างความเสียหายต่อโรงงาน ระบบคมนาคม การท่องเที่ยว พื้นที่เกษตร และห่วงโซ่อุปทาน จนกระทบต่อรายได้ ความสามารถในการชำระหนี้ และผลิตภัณฑ์มวลรวมของประเทศ

แนวทางรับมือครอบคลุมตั้งแต่การพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานตามแผนการปรับตัวแห่งชาติ หรือ National Adaptation Plan: NAP การใช้แนวทางที่อาศัยธรรมชาติเป็นฐาน หรือ Nature-based Solutions เช่น การฟื้นฟูป่าชายเลน ไปจนถึงการพัฒนาเครื่องมือทางการเงินเพื่อกระจายความเสี่ยงจากภัยพิบัติ เช่น Catastrophe Bonds

ในกระบวนการพิจารณาสินเชื่อ ธนาคารต้องประเมินทั้งความเสี่ยงทางกายภาพ หรือ Physical Risk ซึ่งเกิดจากภัยธรรมชาติโดยตรง และความเสี่ยงจากการเปลี่ยนผ่าน หรือ Transition Risk ซึ่งครอบคลุมความเสี่ยงด้านนโยบายและกฎหมาย ตลาด เทคโนโลยี และชื่อเสียง

ปัจจัยเหล่านี้จะมีผลต่อ Bankability มากขึ้น เพราะโครงการที่ตั้งอยู่ในพื้นที่เสี่ยงน้ำท่วม ขาดแหล่งน้ำสำรอง หรือไม่มีแผนรองรับคลื่นความร้อน อาจเผชิญต้นทุนการดำเนินงานสูงขึ้นและมีศักยภาพสร้างรายได้ลดลง แม้ในเชิงเทคนิคจะผ่านเกณฑ์กิจกรรมสีเขียวก็ตาม

เชื่อม ESG เข้ากับกระบวนการพิจารณาสินเชื่อ

ธนาคาร ซีไอเอ็มบี ไทย นำปัจจัย ESG เข้ามาเชื่อมกับกระบวนการพิจารณาลูกค้าองค์กร โดยเจ้าหน้าที่บริหารความสัมพันธ์ลูกค้า หรือ Relationship Manager: RM จะคัดกรองข้อมูลเบื้องต้น ทั้งข่าวเชิงลบ คดีความ และข้อพิพาทที่เกี่ยวข้องกับสิ่งแวดล้อม สังคม และธรรมาภิบาล

หากพบประเด็นความเสี่ยง ข้อมูลจะถูกส่งต่อไปยังทีมความยั่งยืนเพื่อตรวจสอบเชิงลึก นอกจากนี้ ธนาคารยังติดตามการปล่อยก๊าซเรือนกระจก Scope 1 และ Scope 2 ของลูกค้า หากพบว่าลูกค้ารายใดปล่อยก๊าซเรือนกระจกสูงกว่า 100,000 ตันคาร์บอนไดออกไซด์เทียบเท่าต่อปี ระบบจะส่งสัญญาณให้ทีมความยั่งยืนเข้าประเมินความเสี่ยงและมาตรการบรรเทาผลกระทบ

สำหรับลูกค้าที่มีความเสี่ยงสูง ธนาคารจะไม่ตัดความสัมพันธ์หรือปฏิเสธเงินทุนโดยทันที แต่จะให้ RM ร่วมกับลูกค้าจัดทำ Action Plan เพื่อกำหนดมาตรการลดความเสี่ยงและวางเส้นทางการเปลี่ยนผ่าน ซึ่งช่วยลดทั้งความเสี่ยงของลูกค้าและความเสี่ยงทางการเงินของธนาคารไปพร้อมกัน

หากลูกค้าไม่ดำเนินการตามแผนที่ตกลงไว้ อาจถูกจัดเข้าสู่ Watch List และถูกจำกัดการเพิ่มวงเงินในอนาคต สะท้อนให้เห็นว่าเกณฑ์ความยั่งยืนกำลังเปลี่ยนจากการรายงานข้อมูลมาเป็นเงื่อนไขที่มีผลต่อการเข้าถึงเงินทุนอย่างเป็นรูปธรรม

ซีไอเอ็มบี ไทย เปลี่ยนวิสัยทัศน์สู่การปฏิบัติจริง

ในปี 2568 ธนาคาร ซีไอเอ็มบี ไทย มีมูลค่าการเงินเพื่อความยั่งยืนที่ได้รับอนุมัติภายใต้กรอบ GSSIPS รวมประมาณ 22,980 ล้านบาท ครอบคลุมทั้งกลุ่มลูกค้าธุรกิจขนาดใหญ่ วาณิชธนกิจ สถาบันการเงิน และบุคคลธรรมดา ขณะที่บริการ Sustainability360 Advisory Program ได้สนับสนุนการระดมทุนเพื่อความยั่งยืนที่เชื่อมโยงกับตลาดทุนรวมแล้วกว่า 7,000 ล้านบาท

เพื่อสนับสนุนการเตรียมความพร้อมตั้งแต่ต้นน้ำ เจสัน ลี ได้พัฒนา “เครื่องมือช่วยวางแผนการเปลี่ยนผ่านด้านสภาพภูมิอากาศ” หรือ Climate Transition Canvas ซึ่งเป็นเครื่องมือเชิงปฏิบัติแบบหน้าเดียว และได้นำร่องใช้ในงาน The Cooler Earth Thailand 2026 เมื่อต้นเดือนนี้

Climate Transition Canvas ช่วยให้องค์กรเชื่อมโยงเป้าหมายด้านสภาพภูมิอากาศและเส้นทางลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก เข้ากับมาตรการลดคาร์บอนที่ชัดเจน ความต้องการเงินลงทุน ทางเลือกของแหล่งเงินทุน ความคุ้มค่าทางเศรษฐกิจ และโครงสร้างการกำกับดูแล เครื่องมือนี้จึงช่วยยกระดับแผนการเปลี่ยนผ่านให้พร้อมต่อการตัดสินใจ และเพิ่มโอกาสในการเข้าถึงแหล่งเงินทุน

นอกเหนือจากการให้คำปรึกษาแก่ภาคธุรกิจ ธนาคารยังมีบทบาทเชื่อมโยงกับหน่วยงานกำกับดูแลและองค์กรในตลาดทุน เพื่อเสนอความคิดเห็นต่อการพัฒนาหลักเกณฑ์ที่สามารถนำไปใช้ได้จริง เช่น กรอบ Transition Finance กฎหมายที่เกี่ยวข้องกับเทคโนโลยีดักจับ ใช้ประโยชน์ และกักเก็บคาร์บอน หรือ CCUS รวมถึงกลไกราคาคาร์บอน ปัจจุบันสินเชื่อเพื่อความยั่งยืนคิดเป็นประมาณร้อยละ 5 ของพอร์ตสินเชื่อทั้งหมดของธนาคาร โดยส่วนใหญ่เป็นโครงการด้านพลังงาน และตั้งเป้าเพิ่มสัดส่วนดังกล่าวเป็นร้อยละ 20 ภายในปี 2573

อย่างไรก็ตาม การขยายสินเชื่อเพื่อความยั่งยืนยังเผชิญข้อจำกัดด้านต้นทุนเงินทุน หรือ Cost of Funds ซึ่งส่งผลต่อความสามารถในการแข่งขันด้านอัตราดอกเบี้ย ธนาคารจึงให้น้ำหนักกับบทบาทในตลาดตราสารหนี้มากขึ้น ทั้ง Green Bond และ Sustainability-Linked Bond ซึ่งมีกรอบดำเนินงาน ตัวชี้วัด และกลไกตรวจสอบที่ชัดเจน พร้อมทำหน้าที่เป็นที่ปรึกษาเพื่อช่วยให้ลูกค้ามีความพร้อมก่อนเข้าสู่ตลาดทุน

ปรับพอร์ตการเงินสู่กิจกรรมคาร์บอนต่ำ

อีกหนึ่งทิศทางสำคัญคือการทยอยปรับลดการสนับสนุนทางการเงินแก่กิจกรรมทางเศรษฐกิจที่มีความเข้มข้นด้านคาร์บอนสูง โดยธนาคารกำหนดเป้าหมายลดวงเงินในกลุ่มที่พึ่งพาพลังงานฟอสซิลลงร้อยละ 50 ภายในปี 2573 และลดลงจนเหลือศูนย์ภายในปี 2583

หากบริษัทมีรายได้จากกิจกรรมดังกล่าวเกินร้อยละ 25 จะเข้าสู่เกณฑ์ควบคุมและทยอยลดวงเงินสนับสนุน ขณะเดียวกัน ธนาคารจะไม่จัดประเภทสินเชื่อเป็น Green Loan หากเงินนั้นถูกนำไปใช้เพื่อสนับสนุนหรือยืดอายุโครงสร้างพื้นฐานด้านพลังงานที่ปล่อยคาร์บอนสูง แม้โครงการย่อยบางส่วนจะเกี่ยวข้องกับพลังงานสะอาดก็ตาม

อย่างไรก็ตาม หากลูกค้าจัดตั้งนิติบุคคลใหม่เพื่อพัฒนาโครงการพลังงานสะอาดโดยเฉพาะ และมีแผนเปลี่ยนผ่านโครงสร้างรายได้ที่ชัดเจน ธนาคารยังสามารถพิจารณาสนับสนุนเงินทุนตามความเหมาะสมได้ หลักการสำคัญจึงไม่ใช่การตัดภาคธุรกิจคาร์บอนสูงออกจากระบบการเงินทันที แต่เป็นการจัดสรรเงินทุนไปสู่การเปลี่ยนผ่านที่มีแผนงาน เป้าหมาย ผู้รับผิดชอบ และผลลัพธ์ที่สามารถตรวจสอบได้

5 แนวโน้มสำคัญที่ต้องจับตาในประเทศไทย ปี 2569–2571

ประการแรก ความพร้อมของโครงการจะกลายเป็นข้อจำกัดสำคัญในการเข้าถึง Transition Finance มากกว่าการขาดแคลนเครื่องมือทางการเงิน ภาคธุรกิจที่ไม่มีแผนลดคาร์บอน ตัวเลขเงินลงทุน ผู้รับผิดชอบ และระบบติดตามผลที่ชัดเจน จะเผชิญความยากลำบากในการระดมทุนมากขึ้น

ประการที่สอง การแข่งขันด้านพลังงานจะทวีความสำคัญ ความพร้อมและความคุ้มค่าของพลังงานสะอาดจะมีอิทธิพลต่อการตัดสินใจเลือกที่ตั้งโครงสร้างพื้นฐาน AI ในอาเซียน

ประการที่สาม ปัจจัย Bankability ใหม่ ทั้งทรัพยากรน้ำ โครงข่ายไฟฟ้า และความทนทานต่อสภาพภูมิอากาศ จะมีน้ำหนักมากขึ้นในการประเมินความเป็นไปได้ของโครงการ Data Center

ประการที่สี่ ภาคธุรกิจมีแนวโน้มจัดสรรงบลงทุน หรือ CAPEX สำหรับ Climate Adaptation และการบริหารความเสี่ยงจากสภาพภูมิอากาศไว้ในแผนการเงินมากขึ้น

ประการที่ห้า ฝ่ายความยั่งยืนในสถาบันการเงินจะมีบทบาทเพิ่มขึ้นในการให้ข้อมูลและมุมมองประกอบการตัดสินใจจัดสรรเงินทุน จากเดิมที่มุ่งเน้นการตรวจสอบและจัดประเภทผลิตภัณฑ์ทางการเงินเพื่อความยั่งยืน

“การขับเคลื่อนเศรษฐกิจยุคใหม่ของไทยต้องพิจารณาทั้ง 3 ปัจจัยไปพร้อมกัน ได้แก่ การลดการปล่อยคาร์บอน การเปลี่ยนผ่านสู่ดิจิทัล และการปรับตัวรับมือต่อการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ โดยเชื่อมโยงทั้งสามมิติเข้ากับแผนการเงินและการลงทุนของภาคธุรกิจ”

“ดังนั้น คำถามสำคัญของภาคการเงินจึงไม่ใช่แค่ ‘โครงการนี้ยั่งยืนหรือไม่’ แต่คือ ‘โครงการนี้ควรได้รับเงินทุนหรือไม่ ด้วยเงื่อนไขใด และจะสามารถสร้างมูลค่าให้กับเศรษฐกิจในระยะยาวได้อย่างไร’” เจสัน ลี กล่าวสรุป

ภาคธุรกิจที่สนใจสามารถศึกษาข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่ https://www.cimbthai.com/en/personal/who-we-are/sustainability/sustainability.html

เรียบเรียงโดย…VS…

You may also like

เว็บไซต์นี้มีการใช้คุกกี้ในการเก็บรวบรวมข้อมูลการใช้งานของเจ้าของข้อมูลส่วนบุคคล เพื่อเก็บข้อมูลและรวบรวมสถิติวิจัยทางด้านการตลาด การวิเคราะห์แนวโน้ม ตลอดจนนำมาปรับปรุง และควบคุมการทำงานของเว็บไซต์ ทั้งนี้ หากท่านไม่ยินยอม ท่านยังสามารถใช้งานเว็บไซต์ได้ปกติ ยอมรับทั้งหมด